Menü Kapat

Ambalajın Tanımı ve Tarihsel Gelişimi?

Ambalaj kelimesi dilimize Fransızca “amballage‟ kelimesinden geçmiştir.

Türk Dil Kurumu sözlüğünde ambalaj kelimesi; “eşyayı sarmaya yarayan kağıt, tahta, plastik madde gibi malzeme” olarak geçmektedir.

İnsanoğlunun ilk kullandığı ambalaj malzemelerine su kabakları, ağaç yaprakları, hayvan derileri örnek verilebilir. Malzeme olarak doğayı kullanan insanoğlu tekniğin gelişmesi ile birlikte seramik kaplar, ağaç fıçılar, deri keseleri kullanmaya başlamıştır.

M.Ö. 1500’lü yıllarda Mısır’da cam üretiminin gelişmesiyle Mezopotamya ve Anadolu’da seramik konusunda hayli yol kat edilmiştir.

Bugünkü anlamda ambalajın ortaya çıkışı ve ticari ambalaj kavramının gelişmesi 1700’lü yıllarda gerçekleşmiştir. Bu yıllarda yapılan çalışmalarda ambalajın estetik fonksiyonundan ziyade pratik fonksiyonu öne çıkmıştır. Ticari ambalajların estetik konusu ilk kez ne şekilde ve nerede ortaya çıktığı bilinmemektedir. Fakat 1600’lü yılların ortalarına doğru özellikle Güney İngiltere’de eczacıların kendi amblemlerini ambalaj kağıtlarına bastırdıkları bilinmektedir.

1800’lü yılların başında Jacop Schwepp, Bristol’de cam şişe ambalajlı maden sularının satışına başlamıştır. Ayrıca 1800’lü yılların sonuna doğru özellikle Amerika Birleşik Devletleri’nde ambalajlı ürünlerdeki reklam çalışmaları oldukça yaygınlaşmıştır.

Bugünkü anlamında olmasa bile, ambalajın 5000 yıldan beri kullanılmakta olduğu bilinmektedir. M.Ö. 3000 yıllarında Mısırlılar, Fenikeliler, İranlılar ve Türkler camları üfleyerek şişe, küp, kavanoz gibi kaplar yapabiliyor ve ambalajlama için bir tür papirüs kullanabiliyorlardı. Bu ilk ambalajların kullanıldığı çağlarda, toplum ihtiyaçları arttıkça kullanılan ambalaj türleri de çoğaldı.

12. yüzyıldan sonra üretim ve tüketimin hızla yaygınlaşması ve 15. yüzyılda Avrupa’da başlayan yenileşme hareketleri, ambalajın gelişmesini hızlandıran en önemli etkenlerdir.

Bugünkü şekilde ambalajlamanın yapısı ve kapsamı, son 200 yılda sağlanan gelişmeler ve teknolojik yenilikler sonucu ortaya çıkmıştır. 17.yüzyılda kâğıt torbalar, 19. yüzyılda teneke ve oluklu mukavva kutular, süt ve diğer sıvı içecek maddeleri için kaliteli cam şişeler ve diğer ambalaj türleri birbiri ardınca insanlığın hizmetine sunulmuştur.